Sabah gazetesi İşte İnsan eki soru cevap

Yeni mezunlar için tren ve gelecek vaat eden, kurulumu çok sermaye gerektirmeyen iş önerileriniz nelerdir?
Üniversitelerimizde eğitim sistemi mezun olduktan sonra kurumsal bir şirkette çalışmaya başlamak üzerine yönlendirmek üzerine kurulmuş durumda. Girişimcilik konusunda çok yönlendirme olmadığını düşünüyorum. Başka şirketlerde tecrübe kazanmak kendi işini kuracak olan gençlere pozitif katkı sağlar, ancak üniversite hayatı boyunca risk almamayı öğreten bir sistem girişimci yetiştirmiyor. Yeni ekonominin getirdiği fırsatlar gençlerin önünde kapılar açıyor. 20 sene öncesiyle kıyasladığımızda ilk sermaye gereksinimi oldukça azalmış durumda. Bilginin değeriyse arttı. Mezun olan gençler eticaret konusunda çok düşük maliyetlerle girişim yapabilirler. Burada dikkat etmeleri gereken noktaları bu konuda bilgi derinliklerini arttırarak öğrenebilirler. Eticaret sektörünün önümüzdeki 10 sene içinde çok büyük bir gelişme göstereceğini düşünüyorum. Bu konuya odaklanmak doğru olur.

Yeni mezunlar bir işe girişmeden önce ne gibi ön hazırlık ve araştırmalar yapmalıdır?
Bir iş alanına girmeden önce o sektörde uzmanlaşmak çok kritik bir değişkendir. Uzmanlaşmak için ya o alanda uzun süre çalışmış olabilirsiniz veya sektör hakkında çok detaylı bir araştırma yapmalısınız. Detaylarını ve tüm incelikleri bilmelisiniz. İş yapılacak alanda, rekabeti, ciroları, karlılık marjlarını, insan kaynağı ihtiyacını, yurtdışındaki oyuncuları ve diğer bilgileri bilmeleri gereklidir. Bunun için girişim yapmak istedikleri sektörü belirledikten sonra araştırma yapmaları onların uzun vadede hata yapma olasılıklarını azaltacaktır.

Nelere karşı uyanık ve tetikte olmalılar? Sonradan hesaplanmayan durumlarla karşılaşmamaları adına dikkatlerini nelere çekmemiz gerekiyor?
Yeni bir girişim yapanlar tüm risklere karşı korumasız olduklarını bilmelidirler. Sadece rakiplerini ve sektörlerindeki gelişmeleri takip etmeleri yeterli olamaz. Ülkedeki ekonomik durum, kur politikası, dış ticaret rejimi bile yaptıkları işi etkileyebilir. Bunun yanı sıra gelişen yeni teknolojiler, verimlilikte sağlanan artış vb. konularda yaptıkları işi etkiler. İş planı yaparken tüm riskleri hesaplamak mümkün olmaz. Her zaman hesaplanmayan durumlarla karşılaşılabilir. İşte burada geminin kaptanı nasıl karar alacak çok önemlidir. Ben yeni mezun arkadaşlara mutlaka danışma kurulu oluşturmalarını, tecrübeli yönetici, yatırımcı, girişimcileri bu kurula dahil etmelerini öneririm.

Genç girişimcileri destekleyen hem danışmanlık hem de finansal açıdan faydalı olabilecek mekanizmalar hakkında bilgi verir misiniz?
Etohum girişimcilere ihtiyaçları olan tüm alanlarda destek olmak amacıyla kurulmuştur. Başlangıç sırasında akıl hocalığı, danışmanlık, hukusal, finansal destek, ofis imkanı ve yatırımcı bulunmasına kadar giden süreçlerde etohum girişimcilere destek oluyor. Girişimcilerin www.etohum.com sitesinden detaylı bilgileri almaları mümkün. Bunun yanı sıra Kosgeb’in ve devlet’in tekno girişim sermayesi desteklerini unutmamak lazım. Kosgeb ve teknogirişim sermaye desteği başlangıç aşamasındaki bir çok girişimciye çok güzel olanaklar sunuyor. Bunlar hakkında internet sitelerinde detaylı bilgiye ulaşmaları mümkün.